پيشينه کارگزاري در ایران و جهان

یونیسف سازمان پیشرو در امور کودکان است که در 190 کشور جهان فعال است و به احقاق حقوق کودکان در زمینه بقا، رشد و تکامل و حمایت کمک می کند. در سال 1946 با نام صندوق بین المللی سازمان ملل برای کودکان در شرایط اضطراری با هدف ارائه کمک‌های اضطراری به کودکانی که از تبعات جنگ جهانی دوم در رنج بودند تأسیس شد. اما در دهه 1950، مأموريت یونیسف از سازمانی برای شرایط اضطراری بعد از جنگ، به نهادی برای توسعه اجتماعی کودکان ارتقا یافته و گسترده‌تر شد.

پیمان‌‌نامه جهانی حقوق کودک راهنمای عمل یونیسف است تا حقوق کودک را به‌عنوان اصول اخلاقی ماندگار مطرح کرده و استانداردهای بین‌‌المللی رفتار با کودک را پایه‌‌گذاری کند. یونیسف متعهد می‌شود تا از محروم‌ترین کودکان از جمله قربانیان جنگ، بلایای طبیعی، فقر شدید و هرگونه تبعیض، خشونت و بهره کشی حمایت ویژه نماید.

رسالت اصلي و اولویت ها در ایران و جهان

یونیسف با همکاری آژانس‌‌های دیگر سازمان ملل متعهد است در راه اهداف توسعه هزاره گام بردارد. از آنجا که شش هدف از هشت هدف توسعه هزاره به طور مستقیم به کودکان و زنان مربوط می‌‌شود، سند توسعه هزاره از اهميت بیشتری برای یونیسف برخوردار است. در سطح بین المللی، یونیسف پنج حوزه تمرکز خود را در ارتباط با موارد كلیدی اهداف توسعه هزاره در «سند راهبردی میان دوره‌ای» خود مشخص کرده است. این سند بخش‌های اصلی فعالیت‌‌‌های یونیسف را برای سال‌های 2005- 2009 مشخص می‌کند.
این اولویت ها عبارتند از:
1) بقا و رشد کودکان؛ 2) آموزش پایه و تساوی جنسیتی؛ 3) اچ.آی.وی/ ایدز و کودکان؛ 4) حمایت از کودکان در مقابل خشونت، بهره کشی و سو استفاده؛ 5) ایجاد همکاری و ترویج سیاست های حقوق کودک.
بر اساس این فعالیت‌‌‌های جهانی و با در نظرگرفتن موقعیت کشوری، یونیسف تعهدات خود را به کودکان ایران در نُه حوزه اصلی مشخص می‌کند و فعالیت‌‌های خود را تا سال 2015 بر آنها متمرکز خواهد کرد. این حوزه‌ها عبارتند از:

1) کاهش فقر کودک؛ 2) افزایش میزان بقاي کودکان؛ 3) کاهش میزان سوء ‌تغذیه کودکان؛ 4) سرمایه گذاری در آموزش به عنوان موتور محرکه توسعه اجتماعی؛ 5) تقویت حمایت خانوادگی از طریق آموزش، مددکاری اجتماعی و مشاوره روانی _ اجتماعی؛ 6) فعالیت ترویجی برای دادرسی ویژه کودکان و نوجوانان؛ 7) سرمایه‌‌گذاری روی جوانان به‌عنوان بهترین سرمایه‌‌گذاری برای آینده؛ 8) ارتقای مشارکت زنان و حقوق زنان؛ و 9) توجه بیشتر به کودکان در شرایط اضطراری.

فعالیت های اصلی در جمهوري اسلامي ایران

یونیسف یک سازمان خدماتی نیست و به‌عنوان انتقال‌دهنده مبالغ کلان به دولت عمل نمی‌کند. نقش محوری یونیسف در ایران ارائه دانش فنی است و در عین حال پلی است بین تصمیم‌گیران و متخصصین ایرانی و همتایان خارجی آنها تا دسترسی به دانش توسعه اجتماعی و حقوق کودک در ایران تضمین شده و بخشی از استراتژی ملی شود. در حال حاضر یونیسف در ایران بر اساس یک موافقتنامه همکاری پنج ساله (2009-2005) فعالیت می‌‌کند. این برنامه بر کاهش نابرابری‌‌های منطقه‌‌ای، در زمینه سلامت، تغذیه، آموزش کودکان، آموزش دختران و توانمند سازی زنان، حمایت از کودکان، اچ آی وی/ ایدز و خدمات دوستدار نوجوانان و نظارت بر اجرای پیمان نامه جهانی حقوق کودک متمرکز است. پروژه های یونیسف در سه استان سیستان‌‌ و بلوچستان، هرمزگان و آذربایجان غربی اجرا می‌‌شوند. این پروژه‌ها عبارتند از:
• سلامت و تغذیه کودک: یونیسف از طریق ثبت تولد، سلامت، تغذیه و مراقبتهای خردسالی، حقوق کودکان زیر 6 سال را ارتقا می د هد و از تدوین سیاست ملی رشد و تکامل همه جانبه دوران خردسالی حمایت می کند بخشی از این برنامه تسهیل گسترش روستا- مهدها و مراکز ثبت موالید است که در حال حاضر حدود 4000 مرکز رشد و تکامل کودکان خردسال در ایران وجود دارد.
• آموزش دختران و توانمندسازی زنان: در حوزه آموزش، یونیسف بر بهبود روش های تدریس و یادگیری در نظام آموزشی ایران تمرکز می‌‌کند. یونیسف قصد دارد با برطرف کردن محرومیت ها خدمات آموزش پایه را در اختیار دختران محروم قرار دهد و به منظور توانمندسازی زنان، بالابردن کارایی مشاوران امور زنان در مناطق مختلف را در دستور کار خود دارد. یونیسف همچنین پیوستن ایران به پیمان‌نامه رفع هرگونه تبعیض علیه زنان را ترویج می دهد.
• پیشگیری از اچ آی وی/ایدز: در راستای نهضت جهانی کودکان و ایدز، یونیسف سطح افکار عمومی را بالا برده و دسترسی به خدمات اجتماعی و بهداشتی دوستدار نوجوان و حساس به جنسیت را گسترش می‌دهد. در این طرح اطلاع‌‌رسانی در زمینه اچ.آی.وی و آموزش همسانان در میان هزاران نوجوان صورت می‌گیرد. ‌علاوه بر آن یونیسف سعی می‌کند توانایی‌هایی را در میان شرکای خود ایجاد کند تا بتوانند این آموزش‌ها و فعالیت ها را برای تمامی نوجوانان انجام دهند.
• حمایت از کودک: یونیسف با حمایت از اصلاحات قانونی و سیاستگذاری، از کودکان در برابر بهره‌کشی و آزار حمایت می‌کند. همچنین با تغییر رفتارهای نادرست، از سوء استفاده جلوگیری می کند. بخشی از این اهداف از طریق آموزش قضات ایرانی توسط قضات بین‌‌المللی کودکان و خانواده و افزایش كاربرد مجازات‌‌های جایگزین برای جرايم کوچک به‌دست آمده است. یونیسف همچنین در تدوین قانون جدید دادرسی ویژه نوجوانان، که هم‌‌اکنون در مجلس در حال بررسی است، مشارکت کرده است. یونیسف از تلاش‌‌های دولت برای پیشگیری از خشونت علیه کودکان و کودک آزاری حمایت می‌کند و همچنین برای مشاوره و ارائه خدمات به کودکان قربانی آزار و خشونت به دولت کمک می‌‌کند.
• آمادگی برای شرایط اضطراری: یونیسف آمادگی خود را برای ارائه خدمات در شرایط اضطراری آینده حفظ می کند. مستندسازیِ تجارب به دست آمده از زلزله بم و تجارب با ارزش کارمندان این دفتر از عوامل اصلی راهبردهای مؤثر پاسخ به بحران است.
• مشارکت با شرکت ها: یونیسف برای پیشبرد رسالتش با شرکت‌های بین المللی و شرکت‌های بزرگ و کوچک ایرانی مشارکت می‌نماید. یونیسف به دنبال شراکت هایی است که بخش خصوصی را به نفع کودکان بسیج می‌نماید. افزایش علاقه مندی به مشارکت اجتماعی در بخش خصوصی به یونیسف امکان داد که طرحهای مشارکتی موفقی را اجرا کند. این مشارکت منجر به جلب حمایت قابل توجه کمپانی ها و برای کمک به اهداف اجتماعی یونیسف شده است. در ایران شرکت های بزرگی حامی یونیسف بوده‌اند. این شرکت ها حمایت قابل توجهی از یونیسف در زمینه های مختلف از جمله آموزش، سلامت و تغذیه کودکان در استان های محروم ایران داشته اند. یونیسف همچنین از نزدیک با دانشگاه‌‌های اسلامی، روحانیون و جوامع مذهبی برای ارتقای حقوق کودک همکاری می‌‌کند. این کار اهمیت فراواني برای ایران دارد.